سالک: نت یک سری خط موازی داره و یک سری دایره یا شکلهای دیگر رو یا بین خطوط هستند.
در شکل بالا ، می بینید که چند خط موازی افقی داریم که عرض صفحه را پر کرده اند. ۵ تا خط هستند. روی این خط ها یا بین ای خط ها میشه نت قرار داد...همون دایره را بکشیم.
در شکل بالا ، همچنین می بینید بالل و زیر این ۵ خط ، اومده یک سری خطهایافقی کوچک کشیده و اونجا هم نت کشیده......
در شکل می بینید اسم هر نت را زیرش نوشته....پنج خط افقی داریم دیگه ، پس یکی از خط ها را میشه بگیم خط وسط و دو خط افقی بالای این خطه و دو خط افقی پایین این خطه...در شکل می بینید که وقتی یک دایره روی خط وسط کشیده ، زیرس نوشته سی. پس روی خط وسط ، نت سی قرار دارد.
اینها فرکانسشون فرق داره ، یعنی بم تر و زیر تر است صداشون.
به هفت تا نت فوق میگن آکورد...ولی آکوردهای دیگری هم داریم....چون فرکانس های بم تر و زیر تر هم داریم....
در گیتار ، فواصل فرت ها ، یعنی اون آهن های افقی روس دسته ، یک جای انگشت گذاشتن و یک نت محسوب میشه.....
ولی باید یکی در میام بشمارید ، چون وسط هر دو نت ، یک میان پرده داریم....
در شکل پست قبل ، دیدیم روی سیم وسط شد نت سی..ولی اگر سمت چپ اون نت علامت مینور و یا ماژور قرار دهیم ، نیم مرده بالا یا پایین میره روی گیتار...
در شکل بالا ، سمت چپ بعضی نت ها ، علامت b یا علامت نردبان # را می بینید.... b میگن بهش بمل ، و نردبان # را میگن دیز..... یکیشون نیم پرده میره بالا و یکیشون نیم پرده میاد پایین. ....
یعنی در گیتار یک فرت میروید بالا یا یک فرت می آیید پایین
در شکل بالا ، دسته گیتار را می بینیم که بالای تصویر خرک فوقانی گیتار است ....
از زیر خرک ، نت ها شروع میشن تا بیان تا پایین دسته به سمت سوراخ بزرگ گیتار....
در شکل بالا اسم نت ها را به انگلیسی نوشته......مثلا سل میشه G
حالا من الان یادم نیست کدوم حرف کدوم نت میشد ، بعدا اگر پیدا کردم می ذارم یا خودتون با سرچ در آموزشهای فارسی پیدا کنید...
در شکل بالا همچنین می بینید فرت ها را یکی در میان اسم گذاشته ، یعنی مثلا بعد do یک فاصله را رها کرده بعد اومده به mi ......که اینها نیم پرده هستند که در پست قبل گفتیم اگر جلوی نت در برگه نت علامتهای بمل و دیز دیدید ، نیم مرده بالا یا پایین می روید..
چیزی که ناقص موند تا اینجا ، باید می گفتیم هر خط در نت ، چه نتی است که خودتون می توانید در اینترنت پیدا کنید
و روی دسته گینار هم باید بدانید فاصله هر دو فرت چه نتی است....که باز خودتان می توانید عکسش را پیدا کنید....
تبلچر میگه کدوم شماره فاصله را روی کدوم سیم بزن...یعنی تبلچر کارتون را راحت کرده...
خودتون هم می تونید از روی نت ، تبلچر بسازید...
من خودم فکر کنم از روی تبلچر گیتار می زدم...
و خوندن نت و زدن ، یک مقداری سخت تره...چون باید اول ببینی اون نت چیه و بعد یادت بیاد کجای دسته گیتار اون نت قرار دارد ، یک کمی اولش سر درد است.
در عکس بالا ، تبلچر گیتار را می بینید....
اگر درست باشه ، که احتمالا درساه....حالا میدونید هر نت روی کدوم سیم و کدوم فاصله باید نواخته بشه....
یعنی نقص آموزش ما فکر کنم پوشش داده شد....یعنی شما هر نت یا تبلچر گیتارحالا پیدا کنید می تونید بزنید....
در شکل بالا ، ردیف بالایی نت است و ردیف پایینی تبلچر است...
در ردیف پاییینی ، ۶ تا سیم گیتار را دارید می بینید.....نت های زیر یا صدانازک را باید با سیم اولی که در شکل بالا ، بالاترین سیم است و در گیتار وقتی گیتار را روی پا می ذارید و دسته گیتار به سمت چپ شماست ، میشه سیم پایینی...اون سیمی که نارک تره دیگه و صدایش زیرتره ، صدایش نازک تره....
پس در شکل بالا می بینید ...نتهای بالاتر صداشون نازک تره و با سیم یک می زنید و نتهای پایین تر صداشون کلفت تر و با سیم ۶ می زنید.....
انگشت بزارید بالای فرت فلزی ، تا سیم بچسبه به فرت.
اون عدد صفر د تبلچر ، یعنی دست باز..یعنی هیچ جایی را لمس نکنید..و عدد یک یعنی اولین فاصله را بگیرید و عدد دو یعنی ، دومین فاصله را بگیرید.
در سیم اول می بینید که یک سه پنچ داریم...یعنی نت اول در فضای اول انگشتتون میشینه و برای نت بعدی دو تا می آیید پایین و می آیید فضای سوم....
اگر با توضیح من گیج شدید ، یک فیلم آموزشی فارسی ببینید. اگر فرصت شد لینک یک فیلم را پیدا می کنم می ذارم.
· ۶ خط = ۶ سیم گیتار (بالا = سیم نازک، پایین = سیم ضخیم)
· عدد = شماره فرت (۰ = سیم باز)
· خوندن: سیم اول رو در فرت ۰ بزن، سیم دوم در فرت ۱ و...
تبلچر میگه کدام سیم، کدام فرت — بدون نیاز به خوندن خط حامل.
---
جمع‌بندی
· نت = نام صدا (دو ر می فا سل لا سی)
· خط حامل = جای نتها (بالا/پایین = زیر/بم)
· کلید سل = برای گیتار
· کشش = مدت هر نت
· تبلچر = راه ساده‌تر برای گیتاریست‌ها
سالک: حالا یکی می خواد حرفهای هوش مصنوعی را توضیح بده....
اون کلید یا clef که گفت را جدی نگیرید..یک علامت اول خط ، سمت چپ است که فعلا زیاد بهش اهمیت ندهید. فکر کنم شبیه خرف سی انگلیسی با اندازه بزرگ باشه
در شکل بالا اون علامت پیچیده اول خط ، کلید است..و بعدش نوشته ۴....۴ ....یعنی چهار چهارم است..یعنی بین هر دو خط عمودی ۴ تا نت است...
شکل بالا فکر کنم یک نت قابل زدن و نت واقعی است..هم نت اش را در بالا می بینید و هم تبلچرش را...
در نت بالا ، اولین فضا از سمت چپ می بینید چهار تا نت سیاه دسته دار داریم...هر نت سیاه دسته دار ، یک فاصله زمانی است مثلا یک ثانیه.
توخالی ، دو برابرش است یعنی دو ثانیه...اگر کنار یک نت ، نقطه بزارسم یعنی باید نصف زمانش بهش اضافه بشه...
در نت بالا ، نقطه دار نداریم....فقط توپر دسته دار داریم با توخالی دسته دار...در چهارمین فضا یعنی سمت راست ، توخالی می بینید که میشه دو ثانیه و کنارش سکوت داریم. اون مربع سیاه ، سکوت است.سکوت یعنی نتی را نمی زنیم و صبر می کنیم. سکوت هم ممکنه یک گام یا دو گام یا ۳ یا ۴ فاصله زمانی باشه. در شکل بالا چون هر فاصله باید ۴ تا گام پر کنه و سفید دو گام است ، مس اون سکوت باید دو گام سکوت باشه.
اینکه در فاصله چهارم می بینید نتها روی کول هم سوار شدند ، در هنان نت توخالی را میگم..خب یعنی باید چند سیم را با هم بزنید.
نت بالا مثلا آهمگش این جوری میشه: دی دی دی دام ....دی دی دی دام .....دام دام دی دی...برینییییگ
این برینگ که ته خط بالا نوشتم همون ۵ تا سیم را با هم زدن است...با انگشتان دست چپ فرت های مناسب را می گیرید و با دست راست سیم ها را می نوازید.
در تبلچر اگر نگاه کنید ، سیم شش نواخته نمیشه لر اون ۵ قلو و باقی نواخته میشن.
پس در این پست دسته دار سیاه و دسته دار سفید را آشنا شدید که کی یکی گام و دیگری دو گام یا دو ثانیه بود...اینکه میگم دو ثانیه ، برای اینه بفهنید زمان مطرح است نه اینکه واقعا دو ثانیه طولش بدهید...اول نت گفته هر گام چقدره...اون عدد ۱۲۰ را نوشته و مساوی قرار داده با نت دسته دار سیاه..یعنی فکر کنم ۱۲۰ میلی ثانیه دستخدار سیاه را طول بده...یعنی حدود یک دهم ثانیه...۱۲۰ ثانیه که نمیشه یک نت طول بکشه ، پس احتمالا ۱۲۰ میلی ثانیه است ولی شاید بشه خوتدن ببینید با جه سرعتی بزنید به نت جور درمیاد.
یک نت کامل واقعی....
اول خط نوشته ۶ از ۸ ...یا میشه ۳ از ۴...یعنی هر فاصله ، ۳ گام باید باشه...
در این نت با نت دسته دار منگوله دار آشنا میشید که نیم گام است.. هر فاصله باید ۳ گام یا ۳ ثانیه بشه...مثلا فاصله اولی در خط اولی ، دو تا دسته دار داریم دو تا منگوله دار ، دسته دارها ها روی هم میشن دو گام و دو تا منگوله دار رویهم میشن یک گام ، پس جمعا میشه ۳ گام....
آهنگهای ۶ ا ۸ یی ...فکر کنم ریتمیک درمیاد...خودتان سرچ کنید ببینید چطور می زنن و چه آهنگایی ازش درمیاد...فکر کنم گام اول را محکم تر می زنن...این جوری : دینگ دارام ، دینگ دارام ، ...یک جور مثل یورتمه رفتن اسب شاید بشه گفت...من شاید بد توضیح دادم ، آهنگهای ۶ و ۸ را از سایتهایایرانیتوضیحش را بخوانید و بعدا شاید خودم گفتم.
در فاصله عمدی دوم از خط اول ، دسته دار سیاه نقطه دار داریم..خود دسته دار سیاه ، یک گام بود ، با نقطه دار شدنش ، میشه یک و نیم گام ، یعنی نصف زمانش بهش اصافه میشه...پس یک و نیم گام ای نقطه داره است و باقی یک و نمی گام لازم برای سه گام شدن ازن فضا را دو تا نت قبلی باید تامین کنند که می بینید یک دسته دار سیاه داریم که یک گام است و یک منگوله دار داریم که نمی گام است و جمعه ای فضا ، ۳ گام خودش را تامین کرده.
تبلچر می بینید تعیین زمان هر نت نداره و باید به نت نگاه کنیم تا بفهمیم هر نت چقدر طول باید بکشه...
در کیبورد ، دکمه را در نت طولانی نگه می دارن ولی در گیتار که دکمه نداره نگه داریم..
آیا باید بعد زدن اول ققط صبر کنیم یا دو بار بزنیم.... نگاه کنید ببینید یک نت خاص را در فیلم ها چطوری می زنن.
در نت بالا یک سری نت ها دسته هاشون به هم وصله....زمان اینها چقدره؟ نگاه کنید به هر فاصله که باید ۳ گام باشه جمعش و حساب کنزد دسته متصل ها چند گام میشن.........
......دو پست بعد ، هوش مصنوعی گفته اونها که با دو دسته به هم وصلن ، بهشون دولا چنگ می گن و یک چهارم ضرب باید زده بشن..مثلا یک چهارم ثانیه.
سؤال خیلی خوبیه — داری به کشش نتها و اتصالشان می‌رسی. بذار دقیق و ساده بگم:
نتهایی که «دسته‌شان به هم وصل است» = نتهای چنگ (Eighth Notes)
وقتی چند نت سیاه (یک‌ضربی) داریم، هر کدام یک دسته (ساق/دُم) عمودی دارن. اما وقتی همان نتها رو به شکل چنگ بنویسیم (نصف‌ضربی)، دسته‌هایشان با یک خط افقی به هم وصل میشه.
مثال:
· سیاه: ♩ ♩ ♩ ♩ (هر کدام دسته جدا)
· چنگ: ♫ ♫ (دسته‌ها با خط افقی به هم وصل)
چرا به هم وصل میشن؟
این اتصال فقط ظاهری/گرافیکی است، نه تغییری در صدا. دلیلش خوانایی است:
· در یک میزان پر از نت کوتاه، اگر همه دسته‌ها جدا باشن، شلوغ و ناخوانا میشه
· وصل کردن دسته‌ها، گروه‌بندی ضربی رو نشون می‌ده (مثلاً ۴ چنگ = ۲ ضرب)
معنی عملی
· چنگ (Eighth): هر نت = نصف ضرب → دو تا با هم = یک ضرب
· دولاچنگ (Sixteenth): دو خط افقی → هر نت = ربع ضرب → چهار تا با هم = یک ضرب
· سه‌لاچنگ: سه خط → هر نت = یک‌هشتم ضرب
نکته مهم برای گیتار
در تبلچر، این اتصال معمولاً نمایش داده نمیشه (تبلچر فقط سیم/فرت رو میگه). ولی در نت‌نویسی استاندارد، دیدن دسته‌های وصل‌شده یعنی «این نتها سریع‌تر از سیاه زده میشن».
---
خلاصه
شکل ...................نام.................. مدت دسته جدا................. سیاه..................... ۱ ضرب
یک خط اتصال ............چنگ ...................نصف ضرب
دو خط اتصال........... دولاچنگ................ ربع ضرب
سه خط اتصال......... سه‌لاچنگ .................یک‌هشتم ضرب
سالک: وقتی یک نت طولانی است باید بزنیم و صبر کنیم یا چند بار بزنیم؟
سؤال خیلی خوبیه — و جوابش یکی از مهم‌ترین مفاهیم موسیقیه:
جواب کوتاه: یک بار می‌زنی و صبر می‌کنی(سالک: راست میگه ، چون اگر قرار بود چند بار بزنیم ، چند تا از اون نت می ذاشت)
نت طولانی (مثل گرد = ۴ ضرب) یعنی: یک بار بزن، بعد صدایش را تا پایان مدت نگه دار — نه اینکه چند بار بزنی.
چرا؟
نت در موسیقی دو مشخصه داره:
1. ارتفاع (کدام صدا)
2. کشش/مدت (چقدر طول بکشه)
اگر یک نت «گرد» (۴ ضرب) نوشته شده، یعنی صدا باید ۴ ضرب ادامه داشته باشه. اگر در این مدت دوباره بزنی، در واقع نت جدید زدی — که با نوشته نمی‌خونه.
مثال ملموس
· نت گرد (۴ ضرب): بزن → ۱ و ۲ و ۳ و ۴ (صدا کشیده می‌مونه) → تمام
· چهار نت سیاه (هر کدام ۱ ضرب): بزن-صبر، بزن-صبر، بزن-صبر، بزن-صبر (۴ بار زدن)
نکته مهم: «صبر کردن» یعنی چی؟
یعنی سیم رو آزاد بذاری تا خودش بمیره (در گیتار آکوستیک/کلاسیک). نه اینکه دستت رو روی سیم بذاری و خفه کنی — مگر اینکه نت بعدی یا سکوت باشه.
استثنا: نتهای زینتی (Trill / Tremolo)
در بعضی تکنیک‌ها (مثل tremolo در کلاسیک یا trill) روی یک نت چند بار سریع زده میشه — ولی اینها صریحاً در نت نوشته میشن (با علامت مخصوص). نت طولانی ساده = یک بار زدن.
در تبلچر چطور می‌فهمیم؟
تبلچر معمولاً کشش رو دقیق نشون نمی‌ده (ضعفش همینه). برای فهمیدن مدت، باید نت‌نویسی استاندارد رو کنارش ببینی یا از فاصله بین اعداد حدس بزنی. به همین دلیل مبتدی‌ها گاهی نت طولانی رو اشتباه چند بار می‌زنن.
---
خلاصه
نت طولانی = یک بار بزن و بذار صدا ادامه پیدا کنه. «صبر کردن» بخشی از اجراست، نه کاری اضافه.
سالک:بعضی نت ها را با یک کمان افقی از زیر به هم وصل می کنند ، یعنی چی؟
سؤال دقیقی پرسیدی — و این با «دسته‌های وصل‌شده» که قبلاً پرسیدی فرق داره. بذار تفکیک کنم:
کمان افقی از زیر = «اتصال نتها» (Slur / Tie)
این کمان (Curve) که از زیر دو نت به هم وصل میشه، دو کاربرد متفاوت داره:
۱. تای (Tie) — کشش یک نت
وقتی کمان بین دو نت هم‌ارتفاع (یکسان) باشه:
دومی رو نمی‌زنی — فقط صدای اولی رو تا پایان نت دوم کشیده نگه می‌داری.
مثال: دو نت «دو» (نت گرد + نت گرد) که با کمان به هم وصلن = یک نت «دو» به مدت ۸ ضرب (۴+۴). یعنی یک بار می‌زنی و صدا رو طولانی‌تر نگه می‌داری — نه دو بار زدن.
کاربرد: وقتی می‌خوای یک نت از مرز میزان عبور کنه (مثلاً ۴ ضرب در میزان اول + ۲ ضرب در میزان دوم)، نمیشه یک نت ۶ ضربی نوشت، پس دو نت رو با کمان به هم وصل می‌کنن.
۲. اسلر (Slur) — اجرای روان
وقتی کمان بین دو نت با ارتفاع متفاوت باشه:
هر دو نت زده میشن، ولی روان و بدون مکث (legato) — انگار یک جمله موسیقایی‌اند.
در گیتار، این معمولاً با هامر-آن / پول-آف اجرا میشه (بدون زدن مضراب دست راست برای نت دوم).
تفاوت با «دسته‌های وصل‌شده» (قبلی)
کمان از زیر دسته‌های وصل‌شده
شکل منحنی از زیر خط افقی بین دسته‌ها
معنی تای یا اسلر گروه‌بندی چنگ/دولاچنگ
اثر کشش یا روانی اجرا فقط خوانایی/گروه‌بندی ضربی
چطور تشخیص بدیم تای است یا اسلر؟
· هم‌ارتفاع (هر دو «دو») → تای (دومی رو نزن)
· ارتفاع متفاوت (دو و می) → اسلر (هر دو رو بزن، روان)
خلاصه
کمان افقی از زیر = اتصال. اگر دو نت یکسان باشن (تای)، دومی رو نمی‌زنی و صدا رو کش می‌دی. اگر متفاوت باشن (اسلر)، هر دو رو روان و بدون مکث می‌زنی.
سالک: با سوالات بالا از هوش مصنوعی ، بعضی نکات هم توضیح داده شد.
اگر نکته دیگری یادم افتاد میگم....من سالها پیش گیتار می زدم و همه چیز الان برام روشن نیست....کم کم داره یادم میاد...
بله، چند چیز مهم جا افتاده که برای نت‌خوانی پایه لازمه. بذار لیست کنم:
چیزهایی که هنوز نگفتیم
۱. علامتهای تغییردهنده (Accidentals)
· دیز (#): نیم‌پرده بالاتر
· بمل (♭): نیم‌پرده پایین‌تر
· بکار (♮): برگشت به حالت طبیعی
اینها روی خط حامل کنار نت می‌آن و ارتفاع رو تغییر می‌دن.
۲. سکوت (Rest)
نت نیست، ولی مدت سکوت داره — به همون اندازه نتها مهمه. هر کششی سکوت معادل خودش داره (سکوت سیاه، سکوت چنگ...).
۳. علامت میزان (Bar Line) و میزان‌بندی
خطوط عمودی که موسیقی رو به میزان تقسیم می‌کنن. شماره میزان (۴/۴، ۳/۴، ۶/۸) بالای خط حامل نوشته میشه و میگه هر میزان چند ضرب داره.
۴. نقطه (Dot)
نقطه کنار یک نت، نصف مدت آن رو اضافه می‌کنه. مثلاً نت سفید نقطه‌دار = ۲ + ۱ = ۳ ضرب.
۵. علامت تکرار و پرش
· دابل بار (‖: :‖): تکرار یک بخش
· داکاپو / فینِ: برگشت به ابتدا یا بخش مشخص
۶. آرتیکولاسیون (نحوه اجرا)
· استاکاتو (نقطه بالای نت): کوتاه و جدا
· تنوتو / له‌گاتو: کشیده و روان
· آکسان (>): تأکید بیشتر روی نت
۷. تمپو (سرعت)
بالای خط حامل نوشته میشه (مثلاً Allegro = تند، Andante = آرام) یا با عدد (♩= ۱۲۰ یعنی ۱۲۰ ضرب در دقیقه).
۸. دینامیک (بلندی صدا)
· p (پیانو) = آرام
· f (فورته) = بلند
· mf, mp, crescendo, diminuendo = متوسط تا تغییر تدریجی
۹. کلید فا و کلیدهای دیگر
گفتیم کلید سل برای گیتار، ولی کلید فا (برای بیس) و کلید دو (برای ویولا) هم هست — برای شناخت کلی خوبه.
۱۰. اکتاو و علامت ۸va
گاهی نتها یک اکتاو بالاتر/پایین‌تر اجرا میشن — با علامت ۸va (بالا) یا ۸vb (پایین) نشون داده میشه.
---
کدوم‌ها برای مبتدی «ضروری» است؟
برای شروع گیتار، اینها کافی و لازماند:
1. نت و خط حامل (گفتیم)
2. کشش و اتصال (گفتیم)
3. دیز و بمل (خیلی مهم — در آکوردها زیاد می‌بینیم)
4. سکوت (بخشی از ریتمه)
5. میزان و شماره میزان (۴/۴ و ۳/۴)
6. نقطه (کشش)
7. تمپو (سرعت)
نت و خط حامل (گفتیم)
