عالی! شروع تازه با دبیان انتخاب خوبیه! دبیان پایدارتر و سبکتره.
نصب دبیان از صفر در Termux:
۱. نصب proot-distro (اگر نداری):
```bash
pkg update && pkg upgrade -y
pkg install proot-distro -y
```
۲. لیست دیستروهای موجود:
```bash
proot-distro list
```
باید debian رو در لیست ببینی.
۳. نصب دبیان:
```bash
proot-distro install debian
```

مدت: ۳-۵ دقیقه
۴. ورود به دبیان:
```bash
proot-distro login debian
```

بعد از ورود به دبیان:
آپدیت سیستم:
```bash
apt update && apt upgrade -y
```
نصب ابزارهای پایه:
```bash
apt install sudo wget curl nano neofetch -y
```
تست:
```bash
neofetch
cat /etc/debian_version
```
حالا نصب LXDE در دبیان:
نصب LXDE کامل:
```bash
apt install lxde -y
```

مدت: ۵-۱۰ دقیقه
حجم: حدود ۳۵۰-۴۰۰MB
یا نصب LXDE حداقلی:
```bash
apt install lxde-core -y
```
حجم: حدود ۲۵۰-۳۰۰MB
---
راهاندازی VNC در دبیان:
۱. نصب VNC سرور:
```bash
apt install tightvncserver -y
```
۲. تنظیم رمز:
```bash
vncpasswd
```
۳. ایجاد فایل xstartup:
```bash
mkdir -p ~/.vnc
echo '#!/bin/bash
startlxde &' > ~/.vnc/xstartup
chmod +x ~/.vnc/xstartup
```
۴. اجرای VNC:
```bash
vncserver :1 -geometry 1280x720
```
مزایای دبیان نسبت به اوبونتو در Termux:
ویژگی.......... دبیان..... ابونتو
حجم نصب.....۲۵۰MB.......... ۴۰۰MB.....کوچیکه برای دبیان است
مصرف RAM ۶۰MB ۸۰MB.......................کمتره برای دبیان
پایداری



................


.....بهتره برای دبیان است
بستهها .............قدیمیتر/پایدار..........ابونتو جدیدتر
سرعت.......... سریعتر.........................ابونتو کندتر
مناسب Termux



...........


.....بهتره برای دبیان است
تمرین آموزشی همزمان:
در دبیان این دستورات رو امتحان کن:
```bash
# ۱. ببین کدوم نسخه دبیان نصب شده
cat /etc/os-release
# ۲. فضای مصرفی رو چک کن
df -h
# ۳. مدیر بسته دبیان رو بشناس
apt --help
# ۴. تفاوت با اوبونتو رو ببین
# دبیان: apt
# اوبونتو: apt (همان اما با مخزن متفاوت)
```

نکات مهم دبیان:
مشکلات احتمالی:
۱. برنامههای خیلی جدید رو نداره
۲. مخزن پیشفرض فقط stable داره
۳. برای برنامههای جدید باید backports فعال کنی
فعالسازی backports (اختیاری):
```bash
echo "deb
Index of /debian bookworm-backports main" >> /etc/apt/sources.list
apt update
```
اسکریپت سریع برای دبیان:
```bash
# بعد از login به دبیان، این اسکریپت رو اجرا کن:
cat > ~/setup-debian.sh << 'EOF'
#!/bin/bash
echo " Updating system..."
apt update && apt upgrade -y
echo " Installing LXDE..."
apt install lxde tightvncserver -y
echo " Setting up VNC..."
mkdir -p ~/.vnc
echo 'startlxde &' > ~/.vnc/xstartup
chmod +x ~/.vnc/xstartup
echo "

Done! Run: vncserver :1 -geometry 1280x720"
EOF
chmod +x ~/setup-debian.sh
./setup-debian.sh
```
---
مرحله بعد:
پس از نصب LXDE در دبیان، میتونیم:
۱. VNC رو تست کنیم
۲. برنامههای اضافی نصب کنیم
۳. دسکتاپ رو سفارشی کنیم
۴. با اوبونتو مقایسه کنیم
---
نصب دبیان شروع شد؟ به کدوم مرحله رسیدی؟