آموزش از صفر الکترونیک

saalek110

Well-Known Member
بیایید یک مسیر گام‌به‌گام و ساده برای یادگیری الکترونیک از صفر بسازیم. من آن را به بخش‌های کوچک تقسیم می‌کنم تا راحت یاد بگیری و تمرین کنی.

۱. مقدمات و مفاهیم پایه
قبل از دست زدن به مدارها، باید با مفاهیم اولیه آشنا شوی:

⚡️ ولتاژ، جریان و مقاومت
ولتاژ (V): نیروی فشار برق، مانند ارتفاع آب در یک تانکر.
جریان (I): مقدار حرکت الکترون‌ها، مانند جریان آب در لوله.
مقاومت (R): مانع عبور جریان، مانند لوله تنگ که جریان آب را کم می‌کند.

قانون اهم (Ohm’s Law): V= I * R

قطعات الکترونیکی پایه
مقاومت (Resistor): جریان را محدود می‌کند.
خازن (Capacitor): انرژی را ذخیره و تخلیه می‌کند.
دیود (Diode): جریان را فقط یک طرفه عبور می‌دهد.
ترانزیستور (Transistor): مثل یک کلید یا تقویت‌کننده عمل می‌کند.
LED: دیود نورانی، جریان فقط یک طرفه و نور تولید می‌کند.
باتری: منبع انرژی DC.

۲. ابزارهای پایه برای شروع
برای تمرین در خانه، این ابزارها را نیاز داری:
برد بورد (Breadboard)
سیم‌های رابط (Jumper wires)
مولتی‌متر (برای اندازه‌گیری ولتاژ، جریان و مقاومت)
پاور یا باتری
قطعات الکترونیکی پایه (R, LED, Diode, Transistor, Capacitor)

۳. شروع با مدارهای ساده
مثال ۱: روشن کردن یک LED
یک LED و یک مقاومت روی بردبورد قرار بده.
مقاومت را به سری با LED وصل کن.
پایه‌های LED را به باتری وصل کن (+ به آنود، - به کاتود).
LED روشن می‌شود!
تمرین: مقاومت را تغییر بده و ببین LED چطور کم‌نور یا پرنور می‌شود.

مثال ۲: مدار تقسیم ولتاژ
با دو مقاومت و یک باتری می‌توانی ولتاژ دلخواه بسازی.
فرمول:
Screenshot_۲۰۲۶-۰۲-۲۵_۱۲۳۵۱۳.jpg


۴. اصول الکترونیک دیجیتال
منطق صفر و یک (0 = LOW, 1 = HIGH)
IC‌های ساده مثل 7400 (AND, OR, NOT)
کاربرد: روشن/خاموش کردن، شمارنده‌ها، سنسورها

۵. گام بعدی: الکترونیک کاربردی
تقویت‌کننده‌ها: صدا، سیگنال‌های کوچک
مدارهای زمان‌بندی: IC 555
مدارهای تغذیه و باتری: شارژرها، منبع تغذیه
سنسورها و آردوینو: پروژه‌های عملی

✅ توصیه من برای شروع:
یک بردبورد و کیت پایه الکترونیک بگیر.
با LED و مقاومت شروع کن.
قانون اهم را با دست خودت تمرین کن.
بعد از یادگیری مفاهیم، به مدارهای کوچک عملی برو، مثل آلارم یا چراغ چشمک‌زن.
 
آخرین ویرایش:

saalek110

Well-Known Member
سالک: تمرینات عملی چه چیزهایی کار کنم؟سالک: جواب زیر از chatgpt است و معلوم نیست چقدر منسجم و درست باشه ولی به عنوان یک منو یا لیست بد نیست. به عقل خودتان مراجعه کنید و بعضی جاها را ندیده بگیرید یا بعضی جاها باید باز شود و گسترش یابد.

عالیه! تمرین عملی، ذهن و دستت را با الکترونیک آشنا می‌کند و همه چیز را واقعی می‌کند. من یک مسیر تمرینات مرحله‌ای از خیلی ساده تا کمی پیشرفته آماده کردم:

مرحله ۱: آشنایی با قطعات و مدارهای ساده
هدف: شناخت مقاومت، LED، باتری و سیم‌کشی روی بردبورد
LED ساده با مقاومت
روشن و خاموش کردن LED با باتری
تغییر مقاومت و مشاهده تغییر روشنایی LED
سری و موازی کردن مقاومت‌ها
اتصال ۲ مقاومت سری و محاسبه ولتاژ روی هرکدام
اتصال ۲ مقاومت موازی و محاسبه جریان عبوری
دیود یکطرفه
LED را برعکس ببند و ببین روشن نمی‌شود
از یک دیود عادی استفاده و تست کن جریان فقط یکطرفه عبور می‌کند

مرحله ۲: مدارهای کاربردی ساده
هدف: کنترل جریان و ولتاژ
مدار تقسیم ولتاژ
با دو مقاومت، ولتاژ دلخواه بساز و با مولتی‌متر اندازه‌گیری کن
LED چشمک‌زن ساده
با خازن و مقاومت بساز، LED روشن و خاموش شود
تمرین فهم شارژ و دشارژ خازن
کلید ساده با ترانزیستور
یک ترانزیستور NPN به عنوان کلید عمل می‌کند
با فشار یک دکمه، LED روشن شود

مرحله ۳: شروع با الکترونیک دیجیتال
هدف: یادگیری صفر و یک، منطق ساده و ICها
کلید منطقی با AND و OR
IC 7408 (AND) و IC 7432 (OR)
LED نشان‌دهنده خروجی باشد
ساخت مدار ساده شمارنده یا فلیپ‌فلاپ
با IC 4017 یا 555 چشمک‌زن ساده بساز

مرحله ۴: مدارهای عملی و پروژه کوچک
هدف: پروژه‌های کوچک، حسگر و کاربرد واقعی
چراغ اتوماتیک با سنسور نور (LDR)
وقتی نور کم شد LED روشن شود
آژیر یا بوق کوچک با IC 555
زمان‌بندی روشن و خاموش شدن یا بوق ممتد
پروژه کنترل با دکمه و LED چندتایی
با چند دکمه و LED یک بازی ساده بساز

نکته کلیدی:
هر پروژه‌ای که می‌سازی، قبل از بستن نهایی با مولتی‌متر ولتاژ و جریان را چک کن. این باعث می‌شود قطعات نسوزند و یادگیری عمیق‌تر شود.
 
آخرین ویرایش:

saalek110

Well-Known Member
سوال: فرق دیجیتال و آنالوگ چیه

عالی! این یکی از مفاهیم پایه‌ای الکترونیک است و فهم آن مسیر یادگیریت را خیلی هموار می‌کند.

۱️⃣ الکترونیک آنالوگ (Analog)
مفهوم: سیگنال‌ها پیوسته هستند و می‌توانند هر مقدار بین یک حداقل و حداکثر داشته باشند.
ویژگی‌ها:
تغییرات سیگنال نرم و پیوسته است.
مثال: صدا، نور خورشید، دما، ولتاژ باتری در طول زمان
اندازه‌گیری می‌تواند هر عدد دلخواه در بازه باشد (مثلاً 3.2 ولت، 3.21 ولت، 3.213 ولت…)
مزایا: نمایش طبیعی و دقیق اطلاعات
معایب: نویز و اختلال راحت‌تر باعث خطا می‌شود
مثال عملی:
ولوم صدا در رادیو که به آرامی چرخانده می‌شود → شدت صدا تغییر پیوسته دارد
LED با مقاومت متغیر که کم‌نور یا پرنور می‌شود


۲️⃣ الکترونیک دیجیتال (Digital)
مفهوم: سیگنال‌ها دو حالتی هستند: ۰ یا ۱ (LOW یا HIGH)
ویژگی‌ها:
سیگنال فقط دو مقدار می‌گیرد، یا خاموش است یا روشن
مثال: کامپیوتر، ساعت دیجیتال، کلید برق
مزایا: مقاوم در برابر نویز، پردازش راحت‌تر
معایب: نمی‌تواند تغییرات دقیق و پیوسته را به راحتی نمایش دهد
مثال عملی:
LED که فقط روشن یا خاموش می‌شود، هیچ حالتی بین این دو ندارد
دکمه کامپیوتر: یا فشار داده شده (1)، یا نشده (0)
⚡ تفاوت کلیدی در یک نگاه:
ویژگی.................آنالوگ.............................................دیجیتال
نوع سیگنال..........پیوسته.........................................دو حالتی (۰/۱)
دقت............دقیق، می‌تواند مقادیر بینابین داشته باشد.........محدود به دو مقدار
مقاومت به نویز..............کم.................................................بالا
مثال............................صدا، دما، نور.............کامپیوتر، ساعت دیجیتال


سالک: ببینید آنالوگ هر مقداری می تونه باشد مثلا ۲.۲ ولت یا ۲.۳ ولت ، پس اگر نویز که یک ولتاژه بهش اضافه بشه نمیشه از ولتاژ اصلی جدایش کرد،
ولی در دیجیتال از مثلا ۳ ولت تا ۵ ولت را یک در نظر می گیرند و مثلا از نیم ولت تا دو ولت را صفر در نظر می گیرند...و فرقی نمی کنه چند دهم ولت در مسیر بهش اضافه بشه یا نه. چون یک محدوده را یک در نظر می گیرند. و حالا دو دهم ولت هم بهش اضافه بشه ، باز هم یک محسوب میشه. و قطاری از صفر و یک ها ، پشت سر هم می روند به مقصد ، و مثل علائم مورس این صفر و یک ها ترجمه می شوند....برای همین در جدول بالا گفته دیجیتال مقاومت به نویز بالا دارد.



یک تمرین خوب برای درک تفاوت:
یک LED را با پتانسیومتر کم‌نور و پرنور کن → آنالوگ
همان LED را با کلید ساده روشن و خاموش کن → دیجیتال
اگر بخواهی، می‌توانم یک مدار عملی ترکیبی آنالوگ و دیجیتال برایت طراحی کنم که هم LED کم‌نور/پرنور باشد و هم با کلید دیجیتال کنترل شود، تا همزمان تفاوت را لمس کنی.
 

جدیدترین ارسال ها

بالا